VM Snapshot Mimarisi ve Snapshot Dosyaları

Sanallaştırma ortamlarında değişiklik öncesi geri dönüş noktası oluşturmak kritik bir ihtiyaçtır. Özellikle yazılım güncellemeleri, patch işlemleri, uygulama kurulumları veya konfigürasyon değişiklikleri öncesinde sistemin mevcut durumunun korunması büyük önem taşır.

Bu noktada VMware vSphere ortamında kullanılan Snapshot teknolojisi, sanal makinenin belirli bir andaki disk ve isteğe bağlı olarak memory durumunun kaydedilmesini sağlar. Snapshot, tam bir kopya değildir; bunun yerine değişiklikleri takip eden delta (fark) diskleri oluşturarak çalışır.

Bir snapshot oluşturulduğunda arka planda birden fazla dosya meydana gelir. Bu dosyalar sanal makinenin disk yapısını, bellek durumunu ve snapshot ilişkilerini yönetir. Aşağıda snapshot sürecinde oluşan temel dosyalar açıklanmaktadır.

-Snapshot#.vmsn: Configuration state
• -Snapshot#.vmem: Memory state (optional)
• -00000#.vmdk: Disk descriptor
• -00000#-delta.vmdk: VMFS5 delta
• -00000#-sesparse.vmdk: VMFS6 delta
• .vmsd: Stores names, descriptions, and relationships for all the VM’s snapshots

Resim-1

VM Snapshot Files (Snapshot Dosyaları)

Bir snapshot, birden fazla dosyadan oluşur:

1️⃣ -Snapshot#.vmsn

Configuration State (Konfigürasyon Durumu)

Bu dosya snapshot alındığı andaki sanal makinenin:

Donanım yapılandırmasını CPU ve cihaz durum bilgilerini Snapshot metadata’sını saklar.

Eğer snapshot yalnızca disk durumu için alındıysa bu dosya daha küçük boyutlu olur.

2️⃣ -Snapshot#.vmem

Memory State (Bellek Durumu – Opsiyonel)

Snapshot alınırken “Snapshot the virtual machine’s memory” seçeneği işaretlenirse oluşur.

Bu dosya:

VM’in RAM içeriğini O an çalışan işlemleri Açık uygulamaları kaydedebilir.

Boyutu genellikle VM’in RAM kapasitesi kadar olur.
Örneğin 16 GB RAM varsa yaklaşık 16 GB .vmem dosyası oluşur.

Not: Bellek dahil snapshot’lar daha fazla alan tüketir ve performans etkisi yaratabilir.

3️⃣ -00000#.vmdk

Disk Descriptor File

Bu küçük boyutlu metin dosyası:

Delta disk ile parent disk arasındaki ilişkiyi

Disk zincirini (snapshot chain)

Disk yapılandırma bilgilerini tanımlar.

Asıl veri bu dosyada değil, bağlı olduğu delta disk dosyasındadır.

4️⃣ -00000#-delta.vmdk

VMFS5 Delta Disk

Eğer datastore VMFS5 formatındaysa oluşur.

Snapshot alındıktan sonra:

Orijinal VMDK dosyası read-only olur.Yeni yazılan tüm veriler bu delta dosyasına gider.Yani değişiklikler burada tutulur. Snapshot silindiğinde bu delta dosyası parent disk ile merge edilir.

5️⃣ -00000#-sesparse.vmdk

VMFS6 Delta Disk

Datastore VMFS6 ise delta disk formatı değişir ve sesparse yapısı kullanılır.

VMFS6 delta disk özellikleri:

Daha verimli alan yönetimi 512e desteği Otomatik alan geri kazanımı (space reclamation) VMFS6 ortamlarında bu dosya snapshot değişikliklerini tutar.

6️⃣ .vmsd

Snapshot Metadata Dosyası

Bu dosya:

Snapshot isimlerini Açıklamalarını Snapshot hiyerarşisini (parent-child ilişkisi)saklar.

Snapshot Manager arayüzünde görülen bilgiler bu dosyadan okunur.

Eğer bu dosya bozulursa:

Snapshot’lar datastore’da durabilir .Ancak arayüzde görünmeyebilir.